Kerst zonder verpakkingen en zonder stress

Kerstdinner zonder stressTips om de kerst door te komen zonder stress en zonder kant-en-klaar eten

  1. Ga geen ingewikkelde recepten uitproberen met ingrediënten die moeilijk te krijgen zijn.
  2. Kook iets klassieks en doe precies wat er in het recept staat.
  3. Koop de ingrediënten bij de vishandel, de slager, de poelier, etc. Ga zo min mogelijk naar de supermarkt.
  4. Liever 3 gangen met lekker eten dan 5 matige.
  5. Begin 3 dagen van te voren met het voorgerecht, 2 dagen tevoren het dessert, 1 dag tevoren het hoofdgerecht.
Share...Share on FacebookTweet about this on Twitter
Geplaatst in Kerstmis Getagd met

Marsepein

Marsepein maken

250 gram amandelmeel, 125-250 gram suiker, 1 eiwit, natuurlijke kleurstoffen (bijv. groene thee of cacao), natuurlijke smaakstoffen (bijv. rozen- of oranjebloesemwater)

De marsepein in de supermarkt bevat weinig amandelen of – erger nog– bevat geen amandelen maar bonenpulp met amandel essence en veel te veel suiker. Dat is niet nodig, marsepein is makkelijk zelf te maken. De meeste van ons hebben geen amandelboom in de tuin dus koop amandelmeel of hele amandelen en maal ze fijn in een keukenmachine. (Haal zo nodig eerst de bruine vliesjes van de amandelen door ze licht te roosteren en de vliesje er af te wrijven). Meng het amandelmeel met de suiker en het eiwit en voeg wat druppels water toe totdat er een stevige bal ontstaat. Ook bijzonder: meng wat druppels rozen- of oranjebloesemwater (te koop bij de betere drogist, apotheker of natuurvoedingswinkel) door de marsepein, dat deden de keukenmeiden van de adel en de rijke kooplui in de 18e eeuw ook.  Maar kijk uit deze watertjes kunnen snel overheersen! De hoeveelheid suiker is afhankelijk van uw smaak maar over het algemeen geldt: hoe minder suiker des te beter de kwaliteit van de marsepein. Verwarm dit mengsel op een laag vuur en laat het vervolgens even op een koele plaats rusten. De marsepein kan ook onverwarmd worden gegeten maar is dan minder lang houdbaar. Meng eventueel kleurstof door de marsepein zoals groene thee of cacao en maak er figuurtjes van. Marsepein kwam in de Middeleeuwen vanuit de Arabische wereld naar Europa en werd in de 17e eeuw in ons land populair. Laten we het koesteren deze lekkernij, met echte amandelen en zonder amandel essence. Zie ook het artikel over natuurlijke kleurstoffen. kleurstoffen maken

 

 

Share...Share on FacebookTweet about this on Twitter
Geplaatst in Geen categorie, Kinderen, jongeren, Sinterklaas Getagd met , ,

Anna de kleine keukenmeid

Anna de kleine keukenmeid

 

Het eerste kinderkookboek dat in Nederland werd uitgegeven: Anna de Kleine Keukenmeid. Opgedragen aan alle lieve kleine Meisjes – Haarlem, Erven F. Bohn, ca. 1870. De Nederlandse vertaling van Die Puppenkochin Anna. Ein praktisches Kochbuch für kleine liebe Mädchen (Dortmund, 1856). H. Davidis. Met zowel eenvoudige kinderrecepten als niet eetbare poppenrecepten. Anna is een braaf en goed opgevoed burgermeisje die haar kleine broertje zoet houdt en kookt op haar poppenfornuis. Ze maakt bijvoorbeeld zure room door melk een paar dagen in een kommetje in de kamer te laten staan en ze gaat naar het bos om blaadjes van wilde bosaardbeien te plukken zodat ze die kan drogen en haar vriendinnen het hele jaar thee kan schenken. Een erg leuk en inspirerend kookboekje. In te zien in de bibliotheek Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam.

Share...Share on FacebookTweet about this on Twitter
Geplaatst in Inmaken en conserveren, Kinderen, jongeren, Wildpluk

Mispels

Mispels

 

De eerste novembernachtvorst is er overheen geweest en ze smaken nu heerlijk zoet. Ze zijn door natuurlijke fermentatie heerlijk zoet en zacht geworden en inderdaad ‘rot als een mispel’. De mispels uit de tuin van Natuur en Milieu Educatiecentrum de De Groene Inval. We maken er pasta van (lekker door de kerstcake) en gelei (lekker bij oude kaas). Ondertussen vertelt Elsje Bruijnesteijn alles over de geschiedenis en het gebruik van de mispels door de eeuwen heen. Doe mee op vrijdagmiddag 24 november en leer alles over deze lokale delicatesse zonder foodmiles vol vitamine C. Leuke activiteit voor zowel kinderen als (groot)ouders

Share...Share on FacebookTweet about this on Twitter
Geplaatst in Moestuin, Najaar

WildplukwandelingenToen ik een aantal jaren terug besloot om van mijn hobby – koken zonder verpakkingen – mijn werk te maken viel ik met mijn neus in de (room)boter. Her eerste boek waar ik aan meewerkte Liever Lokaal werd het ‘Gouden Kookboek’ van 2015. Mijn tweede boek De Wilde Kalender, werd een handig tijdloos naslagwerkje voor mensen die willen koken met pure lokale ingrediënten uit de vier seizoenen zonder foodmiles en verwarmde kassen. Sinds een paar jaar organiseer ik wildplukwandelingen en culinaire workshops voor particulieren, scholen en bedrijven bij kasteel Groeneveld in Baarn en op andere mooie locaties in Nederland en verkoop ik DIY likeur met wilde kruiden, bessen en noten.

Waarom? Omdat ik het eten in de winkel waterig vind smaken. Omdat ik nieuwsgierig ben naar de Nederlandse terroir en de verrassend hoogstaande eetcultuur van onze overgrootmoeders. En omdat het eten uit de natuur een goede en gezonde aanvulling is op het dagelijkse supermarktdieet. Wat ik ontdekte aan nieuwe smaken is enorm. Ik kwam niet alleen veel bramen en vlierbloesem tegen maar ontdekte ook zeer veel lekkere paddenstoelen, ‘hete’ kruiden zoals waterpeper en licht zoet berkenwater.  Bijzonder lekker en exclusief.

Mijn grootste uitdaging is een groot boek te maken over de lekkerste en meest bijzondere wilde delicatessen uit Nederland. Daar ben ik al een aantal jaren mee bezig. De artikelen op dit blog zijn daar een ‘voorproefje’ van. Op Facebook en Twitter plaats ik dagelijks mijn bevindingen, foto’s en (smaak)belevingen. Nieuwsgierig geworden? Meedoen aan een wildplukwandeling of iemand een lekkere wilde likeur cadeau doen? Stuur een email of bel me op 06 – 17196525.

 

Share...Share on FacebookTweet about this on Twitter
Geplaatst in Geen categorie

Pepernoten

Pepernoten

Deeg: 250 gram tarwebloem, 250 gram ongezouten boter, 100 gram lichtbruine basterdsuiker. Specerijenmengsel: 1 theelepel kaneel, 1 theelepel nootmuskaat, 1 theelepel (staart)peper, 1 theelepel kardemom, 1 theelepel anijs- of karwijzaad.

Een eeuwenoud pepernotenrecept uit De Nieuwe Welervarene Utechtsche Keukenmeid uit 1771. Reis af naar de dichtstbijzijnde toko en maak zelf het lekkerste kruidenmengsel. In het originele recept staat staartpeper piper cubeba vermeld, dat is een goedkopere Afrikaanse pepersoort die te koop is in de toko. Staartpeper kan natuurlijk vervangen worden door gewone witte of zwarte peper. In het originele recept staat ook fijngesneden sukade, dat kan naar eigen smaak worden toegevoegd of weggelaten worden. Het ei uit het originele recept heb ik ook weggelaten.

  • Meng de specerijen. In de Utrechtshe keukenmeid staan geen maten vermeld, dus neem van alles gelijke delen of varieer wat en proef. Ik ben een keer uitgeschoten met anijs en dat was ook heerlijk. Persoonlijk vind ik ook gemberpoeder en nootmuskaatpoeder goed passen.
  • Meng de specerijen door de bloem, de boter en de suiker en laat het deeg eventueel wat rusten in de koelkast.
  • Rol deegballetjes zo groot als een hazelnoot en leg ze op een bakplaat met bakpapier
  • Bak de pepernoten in een oven van 150 C in ongeveer 15 minuten tot ze lichtbruin zijn.
  • Laat ze afkoelen dan worden ze na een tijdje vanzelf knapperig.

 

 

Share...Share on FacebookTweet about this on Twitter
Geplaatst in Kinderen, jongeren, Sinterklaas Getagd met , ,

Gepofte kastanjes

Tamme kastanjes

Op de straathoeken in Parijs, Wenen en Milaan is hij te vinden in oktober, de kastanjepoffer. De man met een grote ton smeulend vuur waar tamme kastanjes in liggen te poffen. Dampende kastanjes die je eet uit een witte papieren puntzak. Al jaren raap ik ze zelf, gewoon omdat ze heel erg lekker en vers zijn en omdat de bossen en parken er vol mee liggen. Tamme kastanjes zijn te herkennen aan de prikkende groenbruine hulzen en de glimmende ‘kastanjebruine’ noten met een klein puntig pluimpje er bovenop. Ter vergelijking: de oneetbare paardenkastanje heeft geen puntje maar is helemaal rond Raap de kastanjes of stuur de kinderen erop uit. Kastanjepuntjes kruislings inkerven met een mesje, vuurtje stoken in de barbecue of open haard en de kastanjes in de smeulende as gooien. Aan het ‘plofgeluid’ is te horen of ze gaar zijn. Haal ze nu snel uit het vuur anders verbranden ze. Eet ze warm, net als bij de kastanjeman.

 

Share...Share on FacebookTweet about this on Twitter
Geplaatst in Geen categorie, Kinderen, jongeren, Najaar, Wildpluk Getagd met

Confituur

Bramen

500 gram schoongemaakt fruit (zoals aardbeien, frambozen, bramen, vlierbessen, etc), 250 gram suiker, specerijen (bijvoorbeeld kaneel, steranijs, venkelzaad), citroensap.

Vraag: wat te doen met de overvloed aan fruit in de zomer? Antwoord: inmaken! Moeilijk? Nee! Confituur maken kan ook zonder weckketels en gedoe.

  • Maak een leeg glazen potje met schroefdeksel steriel door het af te wassen, uit te koken en af te drogen met een schone theedoek
  • Maak het fruit schoon en snijd het in stukken.
  • Kook het fruit in water. Het fruit moet net onder het vocht staan. Pas de kooktijd aan aan de hardheid van het fruit, korter koken geeft meer smaak en bite.
  • Als je geen pitjes in de confituur wilt druk het fruit dan met de achterkant van een grote metalen lepel door een stevige metalen zeef of zeef het in een roerzeef en vang de fruitpuree op in een schone pan.
  • Voeg suiker, specerijen, wat citroensap en eventueel nog wat water toe. Varieer met specerijen en met de hoeveelheden en pas deze aan aan de smaak van de vruchten. Bij bramenconfituur is het bijvoorbeeld lekker om wat druppels goede balsamicoazijn toe te voegen omdat het zuur van de balsamico goed smaakt bij het zoete van de bramenconfituur.
  • Voeg om de confituur wat dikker te maken pectinepoeder van marmello toe bij fruit met weinig pectine (aardbei, abrikoos, framboos, kers, peer, perzik, pruim en rabarber.) Pectinerijkfruit kan zonder marmello. (aalbes rode bes, appel, braam, kruisbes, kweepeer en zwarte bes.)
  • Laat voor stroop het fruit wat langer doorkoken op een laag vuur zodat het indikt.
  • Giet de gloeiend hete fruitmassa snel tot aan de rand van het steriele potje en veeg daarna de rand snel met schoon papier af. Draai het deksel stevig vast op het potje. Keer het potje om en zet het na een paar minuten weer rechtop. Het potje trekt na enkele minuten vacuüm met een ‘plop’-geluid, het deksel is nu niet meer in te drukken.
  • Plak een stikker op het potje met een datum en een omschrijving van de inhoud. De confituur is minstens een jaar houdbaar en is goed te combineren met bijvoorbeeld kaas, worst of bij wild- en kipgerechten.
Share...Share on FacebookTweet about this on Twitter
Geplaatst in Inmaken en conserveren, Moestuin, Najaar, Wildpluk, Zomer Getagd met , , , , , ,

Moerbeienlikeur

Moerbeibomen staan vaak op eeuwenoude landgoederen zoals dit mooie zomerverblijf aan de Vecht in Vreeland. Moerbeien werden vroeger als zoetstof gebruikt omdat suiker niet voorradig of erg duur was. Het is belangrijk om de vruchten direct te verwerken want ze zijn niet lang houdbaar. Ik doe ze in de alcohol om ze langer te kunnen bewaren en een lekkere likeur te maken.

Alcohol 96%
Door alcohol met een hoog percentage alcohol (96%) te mengen met vruchten en later te verdunnen met mineraalwater komt er meer smaak vrij. Het is ook mogelijk om de vruchten in neutraal smakende brandenwijn, gin of wodka te doen. Deze hebben een lager alcoholpercentage en hoeven niet verdund te worden.
Alcohol van 96% is – door de hoge accijns – duur in Nederland en wordt alleen ‘onder de toonbank’ verkocht. Koop deze alcohol voor een lagere prijs in het buitenland in een betrouwbare winkel zoals een apotheek.

Moerbeienlikeur
• Doe de moerbeien in een fles alcohol van 96%.
• Verdun de alcohol met mineraalwater (2-3 liter water op 1 liter alcohol).
• Voeg suiker naar smaak toe.
• Sluit de fles goed af en laat het een maand staan.
• Schud de fles af en toe.
• Zeef de likeur en gooi de vruchten weg.

Meedoen aan een moestuinrondleiding? Kijk hier voor meer informatie: moestuinrondleiding.
Share...Share on FacebookTweet about this on Twitter
Geplaatst in Geen categorie, Moestuin, Zomer Getagd met , ,

Moerasspirea

moerasspirea

De moerasspirea (Filipendula ulmaria) ruikt en smaakt naar kaneel, amandel en vanille. Gedroogd worden die geuren nog sterker. De Engelen noemen hem niet voor niets meadowsweet. Hij groeit in juni en augustus in overvloed langs waterkanten, in bossen en ruigtes. Onlangs kwam ik hem tegen in een vergeten hoekje van mijn moestuin. Sterrenkoks maken er dessertsauzen van. Er schijnt zelfs een pijnstillend aspirine-achtige stofje in te zitten. Kortom: wat wil de wildplukker nog meer? Er is alleen één probleem met de moerasspirea; de mooie roomwitte pluimen worden lelijk bruin als je ze kookt. Ik maak er een siroopje van, voor gebruik in een dessert. Een lelijk lekker siroopje.

Moerasspireasiroop

Moerasspirea, suiker of honing

Neem 5 moerasspireapluimen. Rits de bloemen van de stelen. Wassen is niet nodig zolang de pluimen niet op de grond hebben gelegen. Trek thee van de (gedroogde) stengels. Doe de pluimen in water tot ze onder staan en kook ze kort. Giet het water af en gooi de moerasspirea weg. Meng het opgevangen vocht met suiker of honing naar smaak tot het is opgelost en laat de siroop afkoelen.

 

 

 

Share...Share on FacebookTweet about this on Twitter
Geplaatst in Wildpluk, Zomer